Book corner

  คิดไม่ถึงมาก่อนเลยว่า “เกลือ” จะเป็นเครื่องปรุงรสที่ทรงอิทธิพลอย่างยิ่งในประวัติศาสตร์มนุษย์โลกตั้งแต่ยุคแรกเริ่มจนถึงปัจจุบัน ทั้งในบริบททางวัฒนธรรม เศรษฐกิจ วิทยาศาสตร์ แม้กระทั่งการเมือง

  หนังสือ ประวิตศาสตร์โลกผ่านเกลือ งานเขียนของ มาร์ก เคอร์ลันสกี แปลเป็นภาษาไทยโดย เรืองชัย รักศรีอักษร เผยให้เราเห็นความยิ่งใหญ่ของ “เกลือ” ได้อย่างอัศจรรย์เหลือเชื่อ

  เส้นทาง “เกลือ” ที่มาร์ก เคอร์ลันสกี มาเราไปเยี่ยมเยือนล้วนเต็มไปด้วยเรื่องเล่าที่เราไม่เคยรู้มาก่อน

  เบื้องหลังกำแพงเมืองจีนอันยิ่งใหญ่ถูกเปิดเผยว่าสร้างมาจากภาษีเกลือ!
  เกลือ เป็นปัจจัยสำคัญด้านการยุทธ์ในช่วงสงครามกลางเมืองสหรัฐ
  วิชาเคมี โบราณคดี ธรณีวิทยา ล้วนเกิดขึ้นจากการค้นคว้าเรื่องเกลือ!

  ฯลฯ!!!!

  จุดเริ่มต้นของเรื่องทั้งหมด เกิดขึ้นจากความสนใจ สงสัยต่อก้อนแร่สีชมพูกุหลาบราคาสิบห้าดอลลาร์ของคอร์ลันสกี ที่เฝ้ามองดูการเปลี่ยนแปลงแสนฉงนซึ่งเกิดขึ้นกับหินแร่ของเขาในวันหลังฝนตกและเกิดผลึกเกลือสีขาวบนเนื้อหินสีชมพูนำไปสู่การแกะรอยจุดเริ่มต้นของ “เกลือ” จากหนังสือนับพันเล่ม พูดคุยกับผู้คนต่างมุมโลก นำไปสู่การถ่ายทอดความรู้อันลึกซึ้งสู่ผู้อ่านในวงกว้างผ่านผลงาน “ประวัติศาสตร์โลกผ่านเกลือ” ในที่สุด

  ในอดีตอันยาวนาน “เกลือ” เป็นตัวแทนความมั่งคั่ง ถึงขนาดต้องต่อสู้แย่งชิงกันทีเดียว เบื้องหลังการศึกสงครามล้วนมีเกลือเป็นตัวชูโรงทั้งสิ้น เช่น เรื่องของการเรียกเก็บภาษีเกลือเพื่อหาเงินในการทำสงคราม การจ่ายเกลือเป็นค่าแรงให้แก่เหล่าทหาร ทั้งหมดมันบอกเราว่า เกลือมีค่าเสมือนเงินตราตลอดมา

  นอกจากนี้ เคอร์ลันสกี ยังได้รวบรวมเกร็ดความรู้ ความเชื่อเก่าเก็บเกี่ยวกับ “เกลือ” รวมถึงสูตรกรรมวิธีเก็บถนอมอาหารโดยเกลือของอารยธรรมต่างๆ ซึ่งเราไม่เคยรู้มาก่อน หรือบางเรื่องอาจสูญหายไปกับกาลเวลาแล้ว มาเป็นเรื่องราวแห่งการจดจำอีกครั้ง

  ศาสนาอิสลามและจูดายใช้เกลือประทับบทสัญญาซื้อขาย เรพาะเกลือไม่มีวันเปลี่ยนแปลง

  ในโรงละครแบบดั้งเดิมของญี่ปุ่นมีการใช้เกลือโปรยบนเวทีก่อนการแสดงแต่ละครั้งเพราะเชื่อว่าป้องกันวิญญาร้าย

  ชาวยิวและชาวมุสลิมมีความเชื่อว่าการป้องกันเด็กแรกเกิดจากปีศาจ คือการวางเกลือบนลิ้นเด็กหรือแช่เด็กในน้ำเกลือแบบที่ทำกันในยุโรปเป็นที่มาของพิธีถือศีลจุ่มของชาวคริสต์ในฝรั่งเศส

  เรื่องราวของตำหรับอาหารพิสดารมากมายถูกรวบรวมไว้ในหนังสือเล่มนี้ ตัวอย่างหนึ่งที่เชื่อว่าผู้อ่านหนังสือเล่มนี้ทุกคนต้องอึ่งมากๆ ก็คือ เนื้อโลมาในเยลลี่เย็น มีวธีทำดังนี้ ลอกหนังออกจากเนื้อโลมา หั่นเป็นชิ้นบางขนาดเล็ก ไม่เกิดนิ้วมือหรือเล็กกว่า หมักด้วยไวน์แดง ใสผงอบเชยกับพริกไทย นำไปต้มแล้วปรุงรสด้วยขิงผง น้ำส้มสายชู และเกลือ ซึ่งเป็นอาหารของคนรวย

  หากเป็นคนจนจะกิน กราปัวส์ ซึ่งใช้ส่วนที่มีมันมากของวาฬแล่เป็นชิ้นยาวหมักเกลือคล้ายเบคอน ถือเป็นอาหารหลักที่ชาวนาพอหาซื้อมากินได้ในวันอดอาหาร

  ที่เรื่องที่ประหลาดกว่านั้นก็คือไขมันวาฬหมักเกลือซึ่งเป็นอาหารของชาวนาฝรั่งเศสได้กลายเป็นอาหารเลิศหรูของผู้มั่งคั่งชาวอังกฤษแทน

  ไม่แปลกเลยถ้าคุณไม่สามารถละสายตาจากเรื่องราวของเกลือจากมุมโลกหนึ่งไปจรดอีกมุมโลกหนึ่งได้ก่อนประโยคท้ายสุดของเล่ม เพราะหนังสือเล่มนี้คือประวัติศาสตร์ที่อ่านสนุกเหมือนนวนิยาย ตื่นตาตื่นใจ และชวนทึ่งกับเรื่องราวของเครื่องชูรสที่ยืนคู่อยู่เบื้องหลังประวัติศาสตร์โลกแบบเงียบเชียบจนเรานึกไม่ถึงนั่นเอง